PATROON WAT ZEGT U?

In ‘Patroon wat zegt u?’ komen de overdenkingen en vragen van advocaat stagiaires en beginnende advocaten naar voren waarmee ze bij de uitoefening van hun werkzaamheden worden geconfrontreerd. De bij uitstek aangewezen persoon om de vraagsteller hierbij te begeleiden of te antwoorden is de patroon. De patroon zal daarom ook antwoorden in een ander artikel:De patroon aan het woord!

De directeur of de vennootschap

Een naamloze vennootschap (n.v.) kan enkel aan het maatschappelijk verkeer deelnemen als deze naar derden toe wordt vertegenwoordigd door een natuurlijk persoon. Gek genoeg komt deze vertegenwoordigingsbevoegdheid doorgaans niet de personen toe die het grootste (financiële) belang hebben bij voorspoed van de onderneming, namelijk de aandeelhouders. Wie dan wel de n.v. vertegenwoordigt is de (statutair) directeur die door de raad van commissarissen of door de aandeelhoudersvergadering van de n.v. is aangesteld.De statutair directeur kan zelfstandig bevoegd zijn, maar het kan ook zo zijn dat hij uitsluitend samen met een andere bestuurder (of een andere derde) bevoegd is. In de advocaat-cliënt relatie is het aldus de directeur die, namens de n.v., de advocaat de opdracht geeft om aan de n.v. rechtsbijstand te verlenen. De advocaat zal aldus vanaf dat moment de n.v. haar (rechts)belangen naar behoren moeten behartigen.

Het kan zoals wellicht bekend soms zo voorkomen dat de cliënt zich niet kan vinden in de strategie die de advocaat heeft uitgezet. Voorgaande lost zich in de meestalop tijdens een gesprek met de cliënt; zo niet dan stopt de dienstverlening samenwerking doorgaans.

Het geval doet zich voor dat een n.v., via haar directeur, mij in de arm heeft genomen om haar belangen tijdens een gerechtelijke procedure te behartigen. Tijdens de gesprekken met de directeur kwam naar voren dat de n.v. een ander standpunt wilde innemen dan door mij was geadviseerd. Het is wellicht arrogantie ten top, maar kon ik mij daarbij niets voorstellen, omdat mijn advies c.q. strategie nagenoeg ideaal was voor de situatie. Nadere bestuderingen van de standpunten van de directeur brachten mij tot de conclusie dat de proceshouding die de directeur voor ogen had zeer nadelige gevolgen zouden hebben voor de n.v. Ondanks verwoede pogingen van mijn zijde bleef de directeur volharden in zijn standpunten, waardoor bij mij het vermoeden onstond dat zijn handelen een bewuste keuze was en de directeur bewust de n.v. trachtte te duperen. De directeur gaf te kennen dat hij de zaak naar een andere advocaat zou brengen als ik niet mee zou gaan in z’n gedachtegang. Wetende dat ik de n.v. zou benadelen als ik met het standpunt van de directeur zou meegaan, was mijn keuze om de relatie te beeindigen in eerste instantie eenvoudig gemaakt, echter brachten nadere overdenkingen me ook op het punt dat met het stopzetten van de relatie mijn eigenlijke cliënt (de n.v.) niet geholpen zou zijn. Dit bracht mij tot de volgende overwegingen:

1. Ik zet de zaak voort en neem de standpunten van mijn cliënt over en dien mijn declaratie in alsof er niets aan de hand is;
2. Ik geef de zaak terug aan de cliënt;
3. Ik zet de zaak voort en zal in weerwil van de directeur de standpunten innemen zoals die mij gerade voorkomen.

Ad 1.

Hier kan ik eenvoudigweg niet aan toegeven omdat ik dan niet meer beschouwd kan worden als Dominus Litus (meester van het proces) en enkel ‘my masters voice’ zou zijn door het zonder meer overnemen van de standpunten van mijn cliënt. De onafhankelijkheid van de advocaat komt hiermee in het geding en dit is aldus zonder meer geen optie.

Ad 2.

De eenvoudigste keuze is uiteraard mij terug te trekken als advocaat, immers heb ik mijn advies keurig op schrift gezet zodat achteraf mij niets kan worden verweten. Dit betekent wel dat de directeur “ongestraft” de n.v. kan benadelen.

Ad 3.

Ik leun meer richting het idee om in weerwil van de vertegenwoordiger van mijn cliënt (de n.v.) over te gaan tot het innemen van standpunten die de rechtspositie van mijn cliënt (de n.v.) waarborgen. Ik ben me ervan bewust mij daarmee op zeer glad ijs te begeven, immers mag ik geen handelingen verrichten tegen de kennelijke wil van een cliënt en wordt mijn cliënt vertegenwoordigd door de directeur.

De positie van de directeur in een n.v. is eerder summier aan de orde gesteld.

Ik ben in deze er  vast van overtuigddat de wil van mijn cliënt als het ware gebrekkig wordt gevormd, althans dat mijn cliënt niet naar behoren wordt vertegenwoordigd. Mijn cliënt in deze is de n.v. en niet de directeur van de n.v. en ben derhalve van mening dat ik de (juridische) belangen ten alle tijden moet behartigen en mijn verantwoording moet nemen, ondanks alle risico’s.

Ik vraag mij af of ik in deze een mogelijkheid over het hoofd zie of dat ik hiermee ongekende risico’s neem die het verloop van mijn carriére zullen beïnvloeden. Voor de goede beeldvorming moet ik aangeven dat ik er niet mee bekend ben wie de aandeelhouders van de n.v. zijn en weigert de directeur van de n.v. deze informatie aan mij bekend te maken. Het is aldus geen optie om de aandeelhouders in dit stadium in te lichten.

Ik behartig de belangen van de vennootschap ook als dit betekent dat een beslissing van de directeur terzijde moet worden geschoven, patroon wat zegt u?